342-D279 - 19374626

Koele zomers en warme winters met de AWADUKT Thermo lucht-aardwarmtewisselaar

Blog deel 1 - Woningbouw

01.07.2021

De zomers in Nederland worden steeds warmer en woningen worden luchtdichter. De behoefte en noodzaak aan koelen neemt daarmee ook toe om oververhitting tegen te gaan. Dat kan op diverse manieren. Een airco lijkt een eenvoudige oplossing, maar kost stroom, heeft verhoudingsgewijs een korte levensduur en veroorzaakt naast CO2 ook geluid. Zonwering, zonwerend glas en bomen verlagen enkel de zonintensiteit binnen, terwijl je de zon ‘s winters juist wel binnen wilt hebben. En ventilatieluiken voeren de warme lucht pas ‘s nachts weer af. Deze mogelijkheden leveren dus niet op duurzame wijze de hele dag de gewenste koelte of warmte… Een lucht-aardwarmtewisselaar, zoals AWADUKT Thermo van REHAU, doet dat wel! In deze blog leg ik uit wat een lucht-aardwarmtewisselaar is, waarom dat een interessante optie is om te koelen (en te verwarmen) en hoe je het binnenklimaat ermee verbetert. In een volgende blog zoom ik wat meer in op de toepassing van een lucht-aardwarmtewisselaar bij grote installaties.

Contactpersoon voor de pers:

Debby Sijl

REHAU N.​V.​
Databankweg 26A
3821 AL Amersfoort
Nederland - +31 33 247 99 11
rehau.nederland@rehau.com

Wat is een lucht-aardwarmtewisselaar?

Een lucht-aardwarmtewisselaar (LAWW) neem je op in de luchtaanvoer van je gecontroleerde woningventilatie. De aangezogen buitenlucht gaat via een aanzuigtoren en een leidingstelsel door de grond naar binnen. Deze lucht wordt in de toren gefilterd en vervolgens door het leidingstelsel heen gezogen. De leidingen liggen op zo’n anderhalve meter diepte. Tijdens deze aanvoer wordt geleidelijk de temperatuur van de omgeving, de bodem dus, opgenomen in de lucht. ’s Zomers wordt de lucht gekoeld en ’s winters juist opgewarmd. Dat noemen we zomer- en winterbedrijf. Je kunt het leidingsysteem op drie manieren verleggen: in serie (Tichelmann-principe), meanderend of langs de gevel van een woning.

Condens afvoeren

Vooral bij een hoge luchtvochtigheid kan condensatie in het leidingsysteem optreden als gevolg van koeling van de inlaatlucht. Het AWADUKT Thermo systeem voert daarom ook condens af die ontstaat in het leidingstelsel. Vocht bevordert namelijk bacteriegroei waarbij stankoverlast kan ontstaan en dat is ongewenst. Het leidingsysteem moet daarom onder een helling van zo’n 2 tot 3% gelegd worden zodat de condens wordt afgevoerd.

Waar je uiteraard ook rekening mee moet houden is de grondwaterstand. Grondwater is gunstig voor de prestaties van het systeem, maar het is wel een aandachtspunt bij de gebouwinvoer. Hier kan eventueel een waterdichte aansluiting nodig zijn. Uiteraard heeft REHAU hier oplossingen voor, maar zorg ook dat je dit aspect al in een vroeg stadium meeneemt in je ontwerp en uitvoering.

Werking AWADUKT Thermo - 1085984

Juiste luchtsnelheid zorgt voor betere warmteoverdracht

Om een lucht-aardwarmtewisselaar goed zijn werk te laten doen, heb je een bepaalde lengte en diameter van de leiding nodig. Daarbij geldt: hoe groter het gebouw, hoe groter de installatie. Bovendien is de snelheid waarmee de lucht door de buizen heen gaat belangrijk. Als de lucht er te snel doorheen gaat, heeft de lucht geen tijd om een goede warmteoverdracht met de heersende bodemtemperatuur te realiseren. Je houdt een snelheid van tussen de 1 en 4 m/s aan. Daarbij moet je het maximale drukverlies in de gaten houden. De benodigde hoeveelheid lucht wordt bepaald door de grootte van het gebouw.

Factoren van invloed op LAWW-prestaties

Er zijn diverse factoren van invloed op de prestaties en het rendement van je lucht-aardwarmtewisselaar. Zo zijn de grondgesteldheid, het weer in de regio en het watergehalte in de bodem van belang. Maar ook het luchtdebiet, de buislengte/afstand, het buismateriaal en de installatiediepte tellen mee.

De door REHAU zelf ontwikkelende ontwerpsoftware houdt met al deze factoren rekening. Onze adviseurs en de technische afdeling van Rensa maken met behulp van deze ontwerptool een berekening van een te verwachten opbrengst in zowel koelen als verwarmen over het gehele seizoen. Met deze tool is het eenvoudig de resultaten om voor nagenoeg iedere situatie de meest economische ontwerpoplossing te berekenen. Kortom, voor ieder budget is een goed advies te geven.

Een veilige installatie én een gezond binnenklimaat

Frisse buitenlucht in een gebouw is essentieel voor de gezondheid van de gebruikers. Met een lucht-aardwarmtewisselaar krijg je altijd verse voorverwarmde of gekoelde buitenlucht zonder nare geurtjes in het gebouw. Om de luchtkwaliteit niet aan te tasten is de afwerking aan de binnenzijde van de buizen van groot belang. Hiervoor zijn zilverdeeltjes in het buisoppervlak aangebracht, die een antibacteriële werking hebben. Zilver wordt om hygiënische redenen al duizenden jaren gebruikt. En ook in dit systeem is aangetoond dat de mate waarin bacteriën aanwezig zijn daardoor beperkt is.

Daarnaast sluit deze robuuste AWADUKT Thermo buizen en verbindingen heel goed af dankzij de safety lock dichtingen. Dit voorkomt toetreding van radon in de installatie, wat als natuurlijk voorkomend radioactief gas in de grond zit. Met beide innovaties houd je het binnenklimaat duurzaam gezond.

Je woning meer waard – in geld en comfort

Een groot voordeel van het AWADUKT Thermo systeem is dat je gedurende het hele jaar energie bespaart doordat je minder hoeft te stoken of te koelen. In een vorstperiode kan het je ventilatiesysteem bovendien helpen niet in te vriezen. Aan het einde van het jaar zie je dat natuurlijk ook terug op de energierekening. En dat over de gehele levensduur van de woning; met andere woorden: het systeem levert een meerwaarde op voor de woning.

Een leven lang gratis koeling

Het AWADUKT Thermo-systeem wordt op dit moment met name bij vrijstaande woningbouw in Nederland toegepast. Het is een prettige manier van koelen, omdat de lucht verdeeld wordt. Onlangs ben ik zelf bezig geweest met een tiny houses-project in Friesland. Deze worden straks verwarmd door middel van infrarood. De gemeente wilde daarnaast een goede manier vinden om de huisjes te koelen. Er is daarom een lucht-aardwarmtewisselaar geadviseerd. Dit systeem kan zo’n 50 tot misschien wel 100 jaar mee én koelt comfortabel. Een airco kost extra ruimte en stroom. De LAWW overleeft wel minimaal vijf aircosystemen in zijn levensduur! Is dat ook niet waar we nu, naast circulariteit, naar op zoek zijn? Een echt mooie, duurzame en stille oplossing als je het mij vraagt!

Auteur: Arjan Dorrestijn, productmanager Building Technology bij REHAU N.V.

Engineering progress

Enhancing lives